Armenian Knowledge Base  

Go Back   Armenian Knowledge Base > Thematic forums > History and Politics
Register

Reply
 
LinkBack Thread Tools
Old 14.11.2007, 11:36   #16
Профессор
 
<AH>'s Avatar
 
Join Date: 07 2007
Location: Yerevan
Age: 32
Posts: 2,526
Downloads: 6
Uploads: 0
Reputation: 528 | 4
Default

Quote:
Originally Posted by nimf.net
nu esli verit' nashim predkam,to armyane na svet poyavilis' kogda Hayk s Bellom pocapalis
Solnishko vse delo v tom, chto eto ne sovsem tak. Opyat sdelayu ssilku na moego lyubimogo Ishxanyana. On pishet, chto v drevnosti bil obichay (i eto deystvitelno bilo tak) kogda odin narod pobejdal drugoy, pobejdennie doljni bili popolnyat ryadi voisk pobeditelya, tak bivalo i kogda u dvux narodov bil voenniy soyuz. Ishxanyan pishet, chto Hayk bil voennonachalnikom armyanskix voisk v sostave Babelone. A to, chto oni bili bratyami, mojet bit chisto simvolichnim, soyuzniki mogut nazivat drug-druga bratyami i tak uvekovechit v monuskriptax.
A to, chto armyane poyavilis zadolgo do togo, kak Hayk i Bel pocapalis, ya uje upomyanul.
__________________
Не плачь, потому что это закончилось. Улыбнись, потому что это было.
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 11:41   #17
нимфузория
 
nimf.net's Avatar
 
Join Date: 11 2005
Location: я вернусь....
Posts: 7,112
Downloads: 0
Uploads: 0
Blog Entries: 1
Reputation: 952 | 5
Default

Quote:
Originally Posted by <AH> View Post
Solnishko vse delo v tom, chto eto ne sovsem tak. Opyat sdelayu ssilku na moego lyubimogo Ishxanyana. On pishet, chto v drevnosti bil obichay (i eto deystvitelno bilo tak) kogda odin narod pobejdal drugoy, pobejdennie doljni bili popolnyat ryadi voisk pobeditelya, tak bivalo i kogda u dvux narodov bil voenniy soyuz. Ishxanyan pishet, chto Hayk bil voennonachalnikom armyanskix voisk v sostave Babelone. A to, chto oni bili bratyami, mojet bit chisto simvolichnim, soyuzniki mogut nazivat drug-druga bratyami i tak uvekovechit v monuskriptax.
A to, chto armyane poyavilis zadolgo do togo, kak Hayk i Bel pocapalis, ya uje upomyanul.
nado iskat' pervoistochniki,na kotorie tvoy Ishxanyan ssilaetsa...pochitayu i soglashus' s toboy....
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 11:45   #18
Профессор
 
<AH>'s Avatar
 
Join Date: 07 2007
Location: Yerevan
Age: 32
Posts: 2,526
Downloads: 6
Uploads: 0
Reputation: 528 | 4
Default

Quote:
Originally Posted by nimf.net
nado iskat' pervoistochniki,na kotorie tvoy Ishxanyan ssilaetsa...pochitayu i soglashus' s toboy....
zavtra ya predstavlyu ix k vashemu sudu sudarinya
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 11:55   #19
нимфузория
 
nimf.net's Avatar
 
Join Date: 11 2005
Location: я вернусь....
Posts: 7,112
Downloads: 0
Uploads: 0
Blog Entries: 1
Reputation: 952 | 5
Default

Quote:
Originally Posted by <AH> View Post
zavtra ya predstavlyu ix k vashemu sudu sudarinya
uspet' bi,ato nas shas potrut,ne v temu mi s toboy tut nafludili
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 11:59   #20
Профессор
 
<AH>'s Avatar
 
Join Date: 07 2007
Location: Yerevan
Age: 32
Posts: 2,526
Downloads: 6
Uploads: 0
Reputation: 528 | 4
Default

Quote:
Originally Posted by nimf.net
uspet' bi,ato nas shas potrut,ne v temu mi s toboy tut nafludili
a pochemu eto ne vtemu? ochen daje v temu
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 12:45   #21
Смотри мне прямо в глаза!
 
Monopole's Avatar
 
Join Date: 09 2003
Location: Все там будем.....
Age: 41
Posts: 16,499
Downloads: 1
Uploads: 0
Reputation: 493 | 6
Default

Quote:
Originally Posted by <AH> View Post
Vadim jan, ya polnostyu soglasen s tem, chto tak nazivaemiy urartiyskiy yazik ne poxoj na armyanskiy. Tut ya prinesu dovadi Rafaela Ishxanyana, kotoriy pishet, chto yazik urartiyskoy klinopisi bolshe vsego poxoj na xuriyskiy, no ne polnostyu. Uchenie nazvali etot yazik noviy xuriyskiy. Rafael Ishxanyan ssliaetsya na mnojestvo ne armyanskix istochnikov (kstati, kak vi znaete on sam lingvist). Nujno otmetit, chto xuriyskiy ne prinodlejit k indoevropeyskomu semeystvu (proshu prosheniya, ne pomnyu k kakomu on prenodlejit). Mi vidim, chto urartiyci pisali svoi klinopisi NE NA ARMYANSKOM.
Ну это отрицать бесполезно и глупо, это доказанный факт. Урартийский и хуритский языкаи принадлежат к хури-урартийской группе.
Quote:
Istoriya Armenii i armyanskogo naroda datiruetsya s togo vremeni, kogda raspalsya indoevropeyskiy yazik, toest kogda sformerovalsya armyanskiy.
Это не факт, он мог сформироваться много позже. Язык - этосложная система, подверженная различным естественным процессам изменения. Индоевропейский единный язык сначал араспался на несколько языков, потмо те в свою очередь начали распадаться, потом смешиваться с другими языка и друг с другом, так происходило формирование современных языков на протяжении тысячелетийю. Армянский, конечно, один из самых древних индоевропейских языков (самым древним из извстных на сегодняшний день считается хеттский), то считать, что он в неизменном виде дошел до нас с момента распада праязыка, слижком смелое заявление.
Quote:
Indoevropeyskiy raspalsya gde-to v 6-5-om tis. d.n.e. (popravte s datoy esli ne pravilno pomnyu ee).
Насколько я помню примерно 10000 лет назад.
Quote:
Eshe 1000 let dlya sformirovaniya armyanskogo yazika (toest armyanskogo naroda). Poluchaetsya chto armyanskiy yazik polnostyu sformirovalsya gde-to 4-om tis d.n.e.
Не факт. Если так рассуждать, то и русский появился в то же время, ведь славяне так же отделились от общего ствола в то же время. Это все очень сложно и такими примтивными рассуждениями тут вряд ли можно познать истину.
Quote:
Znachit poluchaetsya, chto armyanskiy narod i armyanskiy yazik bili sformirovani eshe 2.000 let nazad, kak poyavilos urartiyskoe carstvo.
Возможно, что и так. Но при этом нет никаких указаний на то, ГДЕ это происходило ! На армянском нагорьи или на Балканах ? Иил где-то еще в другом месте ?
Quote:
Xochu otmetit, chto do poyavleniya urartiyskogo carstva na teritorii Armyanskogo nagorye bilo polnostyu zanyato armyanskimi plemenami, carstvovali armyanskie karoli (u Rafaela Ishxanyana privedeni dinastii kotorie carili do urartiyskix karoley).
В первый раз об этом слышу ! Источники, плиз, предявите. Я совершенно четко знаю, от нескольких независимых историков, что ДОСТОВЕРНЫЕ сведения лб армянах датируются 5-6 в. джо н.э. ! Все остальное - непроверенные и недоазанные домыслы ! Я не очу сейчас огульно их отрицать, может быть вних и есть что-то, но выдавать их за достоверные факты по меньшей мере смешно и нечестно !
Quote:
Posle etogo vdrug na istoricheskoy arene poyavlyaetsya novoe gosudarstvo, Urartu=Arata=Urashtu, kotoroe polnostyu oxvativaet teritoriyu Armyanskogo nagorya, vdrug vse nachinayut govorit na yazike, kotoraya daje ne rodstvenna k armyanskomu.
Хочу заметить, что по мнению ученых именно урартийцы являются автохтонами этой местности, все индоевропейские народы пришли сюда с Запада ! Есть очень веские доводы считать армян пришлимы с балкан, сейчас я не могу их вспомнить, но специалисты нашли немало доводов в пользу этого.

Quote:
Pereydem k voprosu klinopisey. Armyane v to vremya ne imeli sobstvennoy pismennosti, pisali yazikami drugix narodov. Esli govorit, chto na Armyanskom nagorye v to vremya jili urartiyci i chto oni govorili na urartiyskom ili na novom xuriyskom, mojno tak je svobodno utverjdat, chto etot narod govoril an asiriyskom, ibo v manuskriptax prisutstvuet i etot yazik toje. Kstati, Urartu eto nazvanie na asiriyskom, ili elsi bit potochnee, to Urashtu. Esli prideratsya ka yaziku, to mojno skazat, chto dolgie godi (do izobreteniya armyanskogo alfavita Mashtocom) na teritorii Armyanskogo nagorya jili greki, ibo vsya pissmennost i cerkovnie obryadi provadilis na grecheskom
.
Но это не решает проблему, откуда взялся урартийский язык, если ты понимаешь, что он фикция, как утверждает Лион, то как ты представляешь себе, почеу армяне писали на нем и откуда он взялся, выходиттакой народ был ? Тогда какое он отношение имел к Армянам ? Напомню попутно, по поводу аналогий Урарту-Арарат-Аратта, сами уруртийцы называли свою страну Биайнили ! Неужели армяне не могли в топонимики сохранить индоевропейские названия ?
Quote:
2. Gde bil armyanskiy vo vremya urartiyskogo pravleniya i pochemu armyane ne ischezli za 1000 let, esli nikto ne govoril na armyanskom ili daje na rodstvennom k armyanskomu yazike?
Есть три варианта ответа.
1) Армяне жили в том же государстве, говрили на армянском, но не составляли правящего большинства.
2) Арямне говорили на рамянском, но жили не на той территории.
3) Армянский еще не сформировался как отдельная лингвистическая единица.


Quote:
3. Ne vozmojno obyedenit zemli, na kotorix projevayut NE RODSVENIE plemena za neskolko let i bez edinoy voini
4. Kak poluchaetsya, chto posle raspada Urartu armyanskie cari nachali obyedenyat "ARMYANOGOVORYASHIE" zemli i eta teritoriya sovpala s teritoriey Urartu, i eto vsego za neskolko let? Kuda delis urartiyci?
Я сейчас точно не помню, но насколько я знаю, упоминание о первых армянских царях известно где0топосле 200 -300 лет после падения Урарту.
Quote:
Posle vsego skazannogo ya nazivayu visheupomyanutoe gosudarstvo ne po asiriyski, a po armyanski: Araratyan tagavorutyun. A na vopros "chto je uchenie izuchali za vse eti godi" otvechu: pismenniy yazik klinopisey Araratskogo carstva, nichego bolshe.
А почеум он не армянский ? Кто навязал армянскому царству совершенно чуждый письменный язык и зачем?


Так что, все не так просто. Все твои доводы весьма и весьа косвенные, это не означает, что они ошибочные, но есть более достоверные факты, свидетельствующие об обратном.
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 12:48   #22
Moderator
 
Mono's Avatar
 
Join Date: 10 2001
Location: Yerevan
Posts: 5,466
Downloads: 1
Uploads: 0
Blog Entries: 1
Reputation: 110 | 5
Default

Неужели невозможно спокойно говорить про историю Армении?
опять пошли оффтопы и колкости. Что хотим этим доказать? Что мы не принадлежим к виду хомо сапьенс?

А теперь по теме

Из надписей Дария

Quote:
76—83. Говорит Дарий-царь: пока я был в Персии и Мидии, вавилоняне восстали против меня второй раз. Человек по имени Араха, армянин, сын Халдита, восстал в Вавилоне. Из области Дубала он так обманывал парод: “Я — Навуходоиосор, сын Набонида”. Тогда вавилонский народ поднял мятеж против меня [и] перешёл на сторону того Арахи. Он захватил Вавилон и стал царём в Вавилоне.
http://forum.armkb.com/showpost.php?...65&postcount=5

Примечательно что многие историки неохотно либо вовсю не желают комментировать эту фразу Дария.
Если синомниность Урарту и Армения в наскальной надписе можно списать на на разные название одной и той же местности без определения народа который там жил , тут очевидно что для Дария сын Халда и армянин являэтся синонимами.
А что означает сын Халда ? Все очень просто. Люди которые верили в бога Халда назывались сыновьями Халдами. Между прочим сами урартийцы себя иногда таки звали, сыновья Халда, поскольку их верховный бог назывался Халди.

Отсюда вывод. Араха был армянином, верил в боа Халда, в верховного божества страны Урарту. То есть урартиец равняется понятию армянин. Вот вам и доказательство. Если можете то опровергаете.

Кстати область Дубал это скорее всего исторический Тувал который находился в западных частях Армянского нагорья
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 12:53   #23
Moderator
 
Mono's Avatar
 
Join Date: 10 2001
Location: Yerevan
Posts: 5,466
Downloads: 1
Uploads: 0
Blog Entries: 1
Reputation: 110 | 5
Default

Quote:
В первый раз об этом слышу ! Источники, плиз, предявите. Я совершенно четко знаю, от нескольких независимых историков, что ДОСТОВЕРНЫЕ сведения лб армянах датируются 5-6 в. джо н.э. !
А хеттские источиники про Хайасу не достоверны? Или Хайасу нельзя называть Арменией? Мне интересно что должны были писать хетты про Армению чтобы у вас не возникало сомнении насчет тождественности Хайасы и Армении.
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 13:00   #24
Moderator
 
Mono's Avatar
 
Join Date: 10 2001
Location: Yerevan
Posts: 5,466
Downloads: 1
Uploads: 0
Blog Entries: 1
Reputation: 110 | 5
Default

Quote:
ՀԱՅՈՑ ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՐԱՀԵՏՆԵՐՈՎ

ՀԱՅՈՑ ԱՆՇԱՐԺ (ՍՐԲԱԶԱՆ ) ՏՈՄԱՐԸ ԲԻԱՅՆԱԿԱՆ ԴԻՑԱՐԱՆԱՈՒՄ

Հայոց «Անշարժ-Արբազան տոմար» եզրի սահմանումը տվել է Ղևոնդ Ալիշանը: Նրա կարծիքով, հայերը վաղնջական ժամանակներում շարժական տոմարին զուգահեռ գործածել են կրոնադիցաբանական տոների համար նախատեսված անշարժ տոմար, որի համաձայն, գարնանային օրահավա-սարը սկսված է համարվել Արեգ-մարտ ամսից: Այս տեսակե-տը հետագայում պաշտպանել է տոմարագետ Հ. Ս. Բադալյանը: Հ. Հ. Կարագյոյանը համադրելի է համարել Մհերի դռ-ան դիցացանկի «Շիվինի աստծո ամիսը» և հայոց Արեգ ամսանունը: Հետագայում այս դրույթը հիմնավորել է Ս. Գ. Հմայակյանը: Հայոց տոմարի մյուս ամիսների և Մհերի դռան դիցանունների զուգադրումները կատարելիս, ելակետ ենք ըն-դունել Արեգ-Շիվինի-մարտ համապատասխանությունը:
ԱՐԵԳ-ՇԻՎԻՆԻ-մարտ: Շիվինիի անունը գրվել է DUTU ITU ձևով, որտեղ UTU-ն շումերական Արև աստվածն է, իսկ DINGIR դետերմինատիվը դիցանուն է ցույց տալիս: Արանով բիայնացիները կամեցել են ցույց տալ, որ Շիվինին իրենց Արև աստվածն է: Մհերի դռան արձանագրությունում ասվում է. «Շիվինի աստծո ամսին... վեց ուլ Խալդի աստծու (համ-ար ) թոդ այրվի»: Ա. Հմայակյանն ուշադրություն է հրւսվիրել այն փաստի վրա, որ այծերը ծնում են տարվա մեջ մեկ ան-գամ՝ փետրվար, մարտ ամիսների ընթացքում: Հետևաբար, ուլեր կարոդ էին գտնվել հենց այս ժամանակամիջոցում՝ փե-տրվարի վերջին և մարտի սկզբին, որպեսզի «Շիվինիի ամ-սին» զոհաբերվեին Խալդիին: Արձանագրությունում նշվում է նաև. «Իշպոփնի Աարդուրորդին և Մինուա Իշպոփնորդին... հաստատեցին կարգ, երբ ծառերը (ճյուղերը խաղողենու ) էտ-վեն (՞ ), Խալդի աստծուն երեք խոյ թող զոհաբերվի, երեք խոյ աստվածներին բոլոր»: Այս փաստը ևս Ա. Հմայակյանն անուշադրության չի մատնել և գտել է, որ խաղողի որթի էտումը Հայաստանում սկսվում է մարտ ամսի վերջին տասնօրյա-կում և ավարտվում ապրիլի առաջին կեսում: Նույն ժամա-նակահատվածում Հին Հայաստանում նշվել է Բարեկենդանի նոր տարվա տոնը:
ԱՀԿԻ-ՏՈՒՇՊՈՒԵԱ-ապրիլ: Արեգի իգական զուգակիցը Տուշպուեան է, որի պաշտամունքը կապվում է Տուշպա-Վան քաղաքի հետ, ինչի մասին վկայում է նախևւսռաջ նրա անվա-նաձևը: Բ. Բ. Պիոտրովսկին կարծիք է հայտնել, որ նա արշա-լույսի դիցուհի է, քանի որ պատկերվել է, իբրև կանացի իրա-նով թռչուն, թևերի մեջ՝ Արևի սկավառակը: Վան քաղաքի հի-մնադրումն, ըստ Մովսես Խորենացու, կապված է Շամիրամի անվան հետ, իսկ Շամիրամ-Աեմիրամիսը նույնացվում է միջագետքյան Իշտար-Դերկետոյին, վերջինս էլ՝ հայոց Աստղի-կին: Դերկետոյի բնակավայրը միջագետքյան առասպելը հա-մարում է ջրային ավազանը: Հայկական ավանդության հա-մաձայն, Աստղիկն ամեն գիշեր լողանում էր Եփրատի (Արածանիի ) ջրերի մեջ, իսկ պատանիները ձգտում էին տեսնել նրա մերկությունը: Մեր կարծիքով, պատանիներն իրական-ում գիշերով Եփրատի ջրերի մեջ Վեներա մոլորակի արտա-ցոլանքն են տեսել, քանի որ հայոց մեջ Աստղիկը Վեներայի մարմնավորումն էր: Սակայն Աստղիկը ծագում է նաև այգա-բացին, ուստի, պատահական չէ, որ բիայնական Տուշպուեան պատկերվել է որպես արշալույսի դիցուհի՝ թևերի մեջ կր-ելով Արևը:
Ահկի ամսվա մասին Վանական Վարդապետից հայտնի է հետևյալը. «... ի յառնել գետոց և թուլանալ ձեան, ահ է աս-են մարդոյ ամենուրեք»: «Ահեկան» և «ահեակ» բառերը գրա-բարում ձախի իմաստն են արտահայտում: Կապվել են ամե-նայն վնասակարի հետ: Հայկազյան բառարանը դրանք բա-ցատրում է «չար, անարգ, վատթար, վնաս, մոլորեալ» նշա-նակությամբ: Հետևաբար, բացի վարարող գետի (Եփրատի ) հետ կապվող Աստղիկ-Տուշպուեա լուսավոր աստվածուհուց «Ահկհի» մեջ հասկացվել է նաև ինչոր չար սկիզբ կրող էու-թյուն, որի մասին ոչինչ չի ավանդվել, և որը սակայն իր հետ-քը թողել է այս ամսանվան մեջ: Կենդանաշրջանի համաստե-ղություններում, որոնց հիման վրա հնում արեգակնային տո-մարն է կազմվել, այդ էությունը կարող էր լինել Ցուլը, որը սովորաբար, մեր վիշապաքարերի վրա պատկերվում է իբրև զոհաբերված կենդանի՝ ռունգերից հորդացող ջրի վարար շիթերով: Ապացուցված է, որ շումերական «Գիլգամեշ» էպո-սում 7 կումով Եփրատի ջրերը ցամաքեցնող «Երկնային ցու-լը» Ցուլ համաստեղությունն է, որը հունվար ամսին իր գա-գաթնակետին հասնելով, «սպանում է» Տիգրիս և Եփրւսւո գետերի համարժեք Ջրհոս համաստեղությանը՝ նրան իջեց-նելով անդրաշխարհ (հորիզոնից ներքև ), իսկ ապրիլ ամսին «սպանվում է» Առյուծից, երբ վերջինս է շարժվում դեպի իր գագաթնակետը:
Չի բացառվում, որ հայոց մեջ Ահկի ամիս ասելով, ոչ միայն Եփրատ գետի հետ կապված Աստղիկ-Տուշպուեա դի-ցուհին է հասկացվել, այլև ձախակողմյան՝ վնասակար բն-ույթ կրող «սպանված» Ցուլ համաստեղությունը, որի ռուն-գերից առատորեն թափվող ջուրը կարող է աղետների պատ-ճառ լինել:
ՄԱՐԵՐԻ-ԱՈՒԻ-մայիս: Ահկի-մայիս ամսին հայոց ան-շարժ տոմարում հաջորդում է Սարերին, որի մասին Վանա-կան վարդապետի «Տարեմուտում» ասված է. «Ամիս հայոց՝ ըստ անշարժ տումարի համեմատ մայիսի (որպէս ամիս մար-եաց կամ թխելոյ հաւուց). Մարերի յորժամ թաւանան մայրիք տերևօք և ոստօք և լինին որպէս մայր թռչնոց և գազանաց»: Հետևաբար, «Մարերի» ասելով, ըստ հայոց անշարժ տոմա-րի, հասկացվել է մի կողմից էգ թռչունների («մարեաց» ) և հավքերի («հաւուց» ) թուխսի, մյուս կողմից էլ՝ մայրի ծառերի տերևների և ոստերի թավանալու ամիսը, ոստեր, որոնք որ-պես մայրական գիրկ են ծառայել թռչունների և գազանների համար:
«Հավ(ք)երի ամիս» իմաստն անզեն աչքով տեսանելի է Մհերի դռան դիցացանկում՝ Աուի անվան մեջ, որն անմիջա-պես հաջորդում է Տուշպուեա-Ահկիին: Ըստ մեզ, կարդացվել է «Հավի» կամ «Ավի»: Թռչուններն «ւսվ ու չըվ(ող )» ձևով ար-տաբերվում են նաև Գեղարքունիքի որոշ տեղական խոս-վածքներում, իսկ «ավչի» բառը հայոց ռամկական լեզվում որսորդ է նշանակել, թերևս, «հավք խփող» իմաստով:
ՄԱՐԳԱՑ-ԱՐԴԻ-հունիս: Վանականի «Տարեմուտում» Մարգացի մասին ասվում է. «Անուն ամսոյ հայոց, ի դէպ եկե-ալ վայելչուե մարգաց կամ մարգագետնոյ, զի ըստ անշարժ տումարին անկանի յաւուրս յունիսի. Մարգացն, որ է ժամա-նակ ածելոյ զմարգս՝ որ ի դաշտս և ի հովիտս իցեն, յայգեստանս և ի բուրաստանս»: Այս ամսի դիմաց Մհերի դռան դի-ցացանկում համապատասխանաբար արձանագրված է Աոփ-Ավի-մայիսին հաջորդող Արդի դիցանունը: Ըստ մեզ,
հայերեն «արտ» բառն է, որը գրաբարում ունեցել է հող, անդաստան, ագարակ իմաստները: Ավանդված է, օրինակ «Վարեցին արտս և տնկեցին այգիս»: Իսկ մարգը նույնպես հասկացվում է այգու՝ խոտավետ, ծաղկավետ վայրի իմաստ-ով, ինչպես, որ ասվել է գրաբարում, «դաշտ խոտաւէտ, ծադկավէտ. վայր ջրարբի»: Եւ իսկապես, Մարգաց-հունիս ամսին արտերը՝ մարգերը, մարգագետինները վայելչատես, փարթամ և ծաղկավետ են դառնում, ինչպես և նշել է Վանականը: Այս ամիսը պետք է որ մարմնավորած լինի արտերի ու մար-գերի հովանավոր բիայնական Արդ(տ)ի դիցուհին:
ՀՐՈՏԻՑ՚ԱՅԱ-հուլիս: Հրոտից ամսանունը տոմարագի-տական գրականության մեջ սովորաբար կապվում է հրի, կր-ակի հետ: Ավելի ստույգ բացատրություն է տալիս Վանակա-նի «Տարեմուտը». «Հրոտիցն ըստ դրութեն է. զի հուր է ոտիցն (որպէս յուլիս ), որ այրէ ի ներքուստ ի վեր ջերմութի արե-գականն»: Այսինքն՝ Հրոտիցը հուլիսի ջերմակլիմայական դրության՝ բարկ արևի հետ կապված ամիս է, որը մարմնավորող աստվածությունը պատկերացվել է հրե ոտքերով: Նա քայլել է գետնի վրայով և այրել բուսականությունը: Իրակա-նում էլ հուլիս ամսին խոտածածկույթը սկսում է դեղնել, չո-րանալ և խանձվել: Կարծես, իրոք, դրան հրեղեն ոտքեր են դիպել: Այս ամսին Մհերի դռան դիցացանկում համընկնում է Արդի-Մարգաց-հունիսհն հաջորդող Աիա աստվածուհին, որի անունը պետք է որ ընթերցված լինի՝ Այա, ինչպես, որ առաջարկել է Գր. Ղափանցյանը: Այան շումերաքքադական Ութու (Շամաշ ) Արևի կինն էր, որին աղբյուրներում մշտապես ուղե-կցում է «Այա»՝ հարս մակդիրը: Ըստ երևույթին, հայտնի է եղել նաև Վանի թագավորությունում: Հայոց մեջ Հրոտիցն Այա դիցուհու նման արևային մի էություն է ընկալվել և տեղ է գտել Վանա ժայռի օրացույցում:
ՆԱՎԱՍԱՐԴ-ՍԱՐԴԻ-օգոստոս: Օգոստոս ամսին բաժին ընկնող հայոց անշարժ տոմարի Նավասարդ ամսանունը, ըստ հայտնի ստուգաբանության, կազմված է իրանական nava-նոր և sard-տարի բաղադրիչներից: Մհերի դռան դիցա-ցանկում նշված է աստվածուհիների շարքում, իրանականից անկախ ձևով, «սարդի» բաղադրիչով, որն անմիջապես հա-ջորդում է Այա-հուլիսին: Ագաթանգեղոսը Նավասարդին հի-շել է «ի ժամանակի դիցն ամանորաբեր...» ձևով :
Հնում ժամանակը սերտորեն կապված է եղել լուսնին, որի փուլերով են չափել ամիսն՝ իր շաբաթներով և օրերով: «Ամանոր»-ի «նոր» արմատը, բացի իր ուղղակի իմաստից, գրաբարում հասկացվել է նաև լուսնի՝ նորալուսնի նշանա-կությամբ: Ամանոր՝ նշանակել է լուսնային տարի կամ Տարելուսին, որով օրացուցային հաշվարկներ են կատարվել, ըստ երևույթին՝ լուսնաարեգակնային տոմարի համապատաս-խան: Կարծիքներ կան, որ «սարդ»՝ տարի հասկացությունը հնում կապված է եղել նաև թելարւոադրությամբ հայտնի սարդ միջատի հետ: Իսկ «կյանքի թել» հասկացությունն ան-միջականորեն ժամանկի հետ է առնչվում:
ՀՈՌԻ-ՍԻՆՈՒԻԱՐԴԻ-սեպտեմբեր: Հոռի ամսին Կենդաշրջանում համընկնում է Կշեռք աստեդտունը: Այստեղ է գտնվում աշնանային օրահավասարի կետը՝ սեպտեմբերի 23-ը: Համաստեղությունը պատկերացրել են կշեռքի երկու հավասար նժարների նման՝ կարծես, դրանք համապատաս-խանում են ցերեկվա և գիշերվա հավասար տևողություննե-րին: Հայոց աղթարական նշանների շարքում Հոռիին համա-պատասխանում է Կշեռքի նկարը' աստվածուհու տեսքով, որի զգեստի վրա աստդեր են պատկերված: Աջ և ձախ կողմե-րում կշեռքի նժարներն են, որոնց մեջ լուսնի Երկու հավա-սար մահիկ կա: Նրան համապատասխանող ամսանուն-դիցանունը Վանա ժայռի վրա ընթերցվում է Տինոփարդի ձևով, բայց հավանական է ընթեռնելի լինի Սինոփարդի՝ Միջագետքում մեծ համբավ ունեցած Սին լուսնի աստծո անունից: Ինչ վերաբերում է «ւսրդ(ի)» արմատին, ապա խիստ տարածված է հայերենում և ունի «ձև, կարգավորություն», ինչպես նաև «սարք» նշանակությունները: Վերջինիս բովանդակությունը տեսնում ենք նաև կշեռք գործիքի մեջ, որը ոչ միայն սարք է, այլև արդարության խորհրդանիշ: Իսկ «արդարություն»-ի արմատը դարձյալ «արդ»-ն է:
ՍԱՀՄԻ-ԻԺԽԱՐԻ-հոկտեմբեր: Վանականի «Տարեմուտ-ում» գրված է. «Սահմի, զի գնայ հարաւային և գայ հիւսիսա-յին (հողմ ), և դարձեալ իմաստունք արք սահմանէն զտունս իւրեանց առ ի գալ ձմերայնոյն»: Ուստի, Սահմի-հոկտեմբեր ամիսը հին տոմարագետները կապել են Հյուսիսային քամու մուտքի հետ և նրան բաժին հանել երկնային համապատաս-խան աստեղտունը, իբրև ձմեռվա նախագալստյան նշանակ: Իրականում էլ հոկտեմբերը նշանավորվում է հյուսիսային սառը քամիների ուժգնացմամբ: Սահմիի աստեղտունն, ըստ հայոց անշարժ տոմարի, Կարիճն է, որին միջնադարյան աղ-թարական նշանների շարքում համապատասխանում է ծա-լապատիկ նստած աստվածության պատկերը: Նա իր երկու ձեռքում երկու կարիճ է բռնել:
Մհերի դռան դիցացանկում Հոռի Սինուիարդիին անմի-ջապես հաջորդում է Սւսհմիին համապատասխանող Իպխարի աստվածը: Այսպես է նրա անունն ընթերցվում ներկայու-մս, սակայն Գր. Ղափսսնցյանը տեսակետ է առաջ քաշել, որ դիցանունը գրելիս, փորագրողը շփոթել է «իշ» և «իպ» սեպախմբերը՝ դրանց նման լինելու պատճառով: Ուստի, հա-վանական է, որ անունն իրականում հնչած լինի Իշխարի ձև-ով, որն Իշխարա աստվածուհին է. հայտնի է եղել նաև էշխարա, Ուժխւսրա անուններով՝ շումերական, ուգարիթյան, խուռիական և էլամական աղբյուրներից: Նրա խորհրդանիշը կա-րիճն է և Կարիճ համաստեղությունը:
Վանականի հիշատւսկած հյուսիսային քամին առասպե-լաբանորեն համադրելի է օձի կերպարին, ինչպես, որ հունա-կան դիցաբանության մեջ էր հյուսիսային քամուն մարմնա-վորում Բորեաս օձակերպ աստվածը: Հավանական է, որ հին հայոց տոմարագետները («իմաստուն արք» ) հյուսիսային քամիով սահմանել են Կարիճ աստեդտունը՝ օծի կամ վիշա-պի բնույթով: Այդպես է կատարվել, թերևս, այն պատճառով, որ Կարիճի ամենամոտ հարևանը երկնքի Հյուսիսային կիսա-գնդում Օձ աստեղտունն է, իսկ ավելի հյուսիսում՝ Վիշապը: Երրորդ օձի կամ վիշապի անվանակոչությունը աստղային երկնքի այս հատվածում շփոթության տեղիք կտար:
«Սասնա ծռեր» էպոսում կա Չարբախա Քամի, Չարբահար Քամի կամ ավելի հաճախ ճարպախար Քամի կոչված մի դև, որը Բաթմանա Բուղա անվանվող մեկ այլ դևի հետ Մարութա վանքի պահապանն է: Երկուսով էլ ոչ այն է չար, ոչ այն է բարի էություններ են: Կապվում են սահմանի հետ: Մսրա Մելիքի հրամանով պետք է սպանեն Դավթին, բայց երբ հաս-նում են Բաթմանա կամրջին, որը մի տեսակ սահման է Մսրա և Սասնա աշխարհների միջև, անցնում են վերջինիս կողմը: էպոսում «զոդորմիների» շարքում հիշվում են նաև ճարպա-խար Քամին և Բաթմանա Բուղան:
«ճարպ» բառն, ըստ Հր. Աճաոյանի, հայ մատենագրու-թյան մեջ, բացի իր ուղղակի իմաստից, գործածական է եղել նաև «գեր», «պարարտ» նշանակությամբ: Իսկ «խար»-ն արարատյան բարբառում որդ է նշանակում: Վաղարշւսպատ գյուղում (ներկայիս էջմիածնում ) գրառված մի հեքիաթում խարն ամեն անգամ ուտում է այգու վարդը: Հայ հին մատե-նագրությունից պահպանվել է նաև «խարամանի» բառը, որ «չար օձ» է նշանակում: ճարպախար Քամու բնույթը հասկա-նալու համար հարկ է, թերևս, նրա անունը բացատրել «պա-րարտ, գեր օձ» իմաստով: Նրանից էլ, ըստ երևույթին, ծագել է Երևանի Չարբախ շրջանի աղավաղված անունը: Չւսրբախում է գտնվում Թեյշեբաինի ամրոցը, որտեղից մինչև էջմի-ածին ընկած դաշտը բիայնական սեպագրերում հիշատակ-վում Է իբրև «Կուառլինի հովիտ»: Կուառ կամ Կուեռա աստ-վածությունը Ս. Գ. Հմայակյանի կարծիքով, համադրելի Է իրանական Աժի Դահւսկա վիշապին:
Բիայնական Իշխարի աստվածուհու անունը, որն, ըստ հերթականության, համապատասխանում Է Կարիճ համաս-տեղությանը, հավանական Է ընթերցել որպես «իժ» և «խար» բաղադրիչներից բաղկացած մի կազմություն, որը խորհրդա-նշել Է Կարիճ համաստեղությունը և օձաբնույթ հյուսիսային քամիների մուտքը մեր լեռնաշխարհ: Իժխարրն ամսանուն դիցանուն Է, իսկ Կուեռան, թերևս, նրա համաստեդություն-աստվածությունը:
ՏՐԷ-ՈՒՏՈՒԻՆԻ-նոյեմբեր: Հայոց անշարժ տոմարի Տրէ ամսանվան մեջ արտահայտված է Որմիզդ-Արամազդ աստծո գրիչ, քրմական գիտության դպիր, երազացույց և երազահան Տիրի անունը: Այդպիսի մակդիրներով է նրան բնորոշում Ագաթանգեղոսը: Տիրի «երազացույց» և «երազահան» լինելը ճակատագրի գաղափարն են հուշում: Նրա ամսին Վանի թա-գավորության դիցարանում համապատասխանում է Խուտուինին՝ գլխավորելով Մհերի դռան դիցացանկի երկրորդ խմբի արական աստվածներին, քանի որ այդ խմբի իգական ւսսւո-վւսծների շարքը Իժխարի-Սահմիով ավարտվում է: Խուտու-ինին կապվում է ճակատագրի հետ: Համադրվում է խեթա-խուռիական Խութենա և Խութելլուրա ճակատագրի (բախ-տի) աստվածություններին: Այդ դիցանունները կազմված են խուռիական «խութե»՝ գրել բայով: «Խութ» բառը հայտնի է նաև գրաբարից՝ «բևեռ» իմաստով, ինչը հնարավոր է, որ հա-մադրելի է բևեռագիր-սեպագիր գաղափարին: Թե ճակատա-գիրը, թե գրելը, ինչպես հայտնի է, Տիր աստծո հատկանիշ-ներն են:
ՔԱՂՈՑ-ՏՈՒՐԱՆԻ-դեկտեմբեր: Տրէուտոփնիին Մհերի դռան դիցացանկի արական աստվածների շարքում հաջոր-դում է Տուրանի աստվածը, իսկ հայոց անշարժ տոմարում՝ Քաղոցը: Հայ միջնադարյան աստվածաբանական ճառում այս ամսվա մասին ասված է. «Զոդջոյն ամիսն քաղոց պահօք և աղօթիւք առնել մեծապէս խնդրուածս առ Աստուած»: Ասո-ղիկ Վարդապետը գրել է. «Ի սոյն ամի, որ էր նլը (438 ) թուա-կանին, նիզակաւոր աստղն կրկին անգամ երևեցաւ յամսեանն քաղոց»:
Հայտնի է, որ Քաղոց ամսանվան մեջ հայերեն «քաղ»՝ արու այծ արմատն է ընկած, իսկ Կենդանաշրջանում, Խոյ-Արեգից հաշված, նա համապատասխանում է Այծեղջյուր հա-մաստեղությանը: Աղթարական նշանների շարքում Քաղոցի համար պատկերված է հսկա այծի վրա նստած, վեցթևանի ծերունի աստված, որի ձեռքերից մեկում նիզակ կա, մյու-սում՝ թագ: Նկարի ներքո գրված է. «Այծեջեւր և իր աստղն զաւհալն, որ կոչի երևակ»: Զոհալը հայոց մեջ Սատոտն-Երևւսկ մոլորակի անուններից մեկն էր: Հետաքրքիր է, որ Հռոմի՝ ծագումով փոքրասիական Սատուռնալիաների տոնե-րի ժամանակ հանդիսությունների մասնակիցները այծի կեր-պարանքով էին զուգվում:
Սատուռն մոլորակը, որ հույներին հայտնի էր Քրոնոս, իսկ իրանցիներին՝ Զրվան կամ Քեյվան (բաբելական Կայմանուի աղավաղված ձևը) անունով, պետք է ենթադրել, որ ինչ-ինչ աղերսներ է ունեցել Տուրանի դիցանվան հետ: Աղթարա-կան պատկերում նա ձեռքին արքայական խորհրդանիշ ու-նի, իսկ մյուս ձեռքի նիզակը հուշում է այն աստղ-մոլորակը, որի մասին խոսել է Ասողիկը: Այս աստծուց են, թերևս, նա-խաքրիստոնեական ժամանակներում պահքով և աղոթքով շնորհ ակնկալել խնդրածի համար, ինչի վերապրուկը պահ-պանել է վերոբերյալ աստվածաբանական ճառը:
ԱՐԱՑ-ԱՐԱՕԱ-հունվար: Տուրանի-Քաղոց դիցանուն-ամսանունով Մհերի դռան երկրորդ խմբի արական աստված-ների շարքում տոմարի հերթականությունն անսպասելիորեն ընդհատվում է, և մենք Քաղոցին հաջորդող Արաց ամսանու-նը տեսնում ենք Վանա ժայռի դիցացանկի երրորդ խմբի արական աստվածների շարքում, որպես 27-րդ աստվածու-թյուն ՝ Արածա անվամբ: Արացի և Արածայի համատեղելիու-թյունը հնարավոր է համարել Գ. Բ. Ջահուկյանը: Գր. Ղափանցյանն այս դիցանվան մեջ տեսել է հայերեն «արածել» բայը: Ն. Վ. Հարությունյանը պարզել է, որ Արածա դիցանունից մի ամբողջ շարք աշխարհագրական անուններ են կապ-ված եղել Վանի թագավորության արձանագրություններից հայտնի Սյադու, Սանգիբուտու երկրամասերում, ինչպես նաև Տուարածի՝ պատմական Հայաստանի Տուարածատափ (Տավարածի՝ հովվի դաշտ ) գավառի անվան մեջ: Գր. Ղափանցյանի տեսակետը պաշտպանելով, նա եզրակացրել է, որ խոսքն անասնապահության հովանավոր աստծու մասին պետք է եղած լինի: «Տուարածատափ» անունն էլ ցույց է տալիս այդ տարածքում անասնապահության զարգացած լի-նելը: Այդ է վկայում նաև Արգիշթի Ա-ի Խորխոռյան տարեգրությունը, ուր նա պատմում է, թե ինչ ահռելի քանակությամբ խոշոր և մանր եղջրավոր անասուններ է հափշտւսկել «Տու-արածի» դաշտից: Զարգացած անասնապահական շրջաննե-րի մեջ են մտել նաև Եփրատի վտակ Արածանիի վերին գե-տաբերանի մյուս՝ Այադու և Սանգիբոււոու տեղանքները: Սարգոն Բ-ն արձանագրել է Սանգիբուտուի մարզի Ուլխու քաղաքի մերձակա դաշտերի խոտի արտակարգ փարթամ աճի մասին: Ն. Վ. Հարությունյանն, այպրսով, եզրակացրել է, որ Արածանի դիցանունը կապված է Արևելյան Եփրատի ասուրական Արծանիա և հայկական Արածանի անունների հետ: Ս. Գ. Հմայակյանն իր հերթին կարծիք է հայտնել, որ Արածան Արածանի գետի աստվածն է եղել, ըստ մեզ, ամե-նայն հավանականությամբ՝ հովիվ աստվածը:
Կենդւսնաշրջանուն Արացը համապատասխանում է Ջր-հոս համաստեղությանը, իսկ Ջրհոսը, ինչպես վերևում ասա-ցինք, Տիգրիս և Եփրաւո գետերն է խորհրդանշել (տես «Ահկի-Տուշպուեւս-ապրիլ» բաժնում ) :
ՄԱՀԵԿԻ-ԶԻՈՒԿՈՒՆԻ-փետրվար: Արածա-Արւսցին Ահե-րի դռան դիցացանկի արական աստվածների շարքում ան-միջապես հաջորդում է Զիուկունին, որի անունը Գ. Բ. Ջա-հուկյանը համադրել է բնիկ հայերեն «ձուկ(ու )ն» հիմքային ձևին: Աա ապացուցվում է նաև Կենդանաշրջանի վերջին՝ 12-րդ Ձկներ համաստեղության հին հայկական Ձուկն անվանա-ձևով: Ձուկնը հաջորդում է Ջրահեղին (Ջրհոսին), ինչպես Զիուկունին՝ Արածային:
Հայոց անշարժ տոմարի համաձայն, Ձուկն համաստե-ղությանը բաժին է ընկնում Մահեկի ամիսը, որի 13-ի լույս 14-գիշերը ժողովուրդը տոնել է հնում Միհր-Արև աստծուն ձոնված Տյառնընդառաջի տոնը՝ խարույկների շքահանդե-սով: ժողովուրդն այսօր էլ հավատում է, որ այդ օրը ձմեռը մի տեսակ կոտրվում է, գետինը՝ տաքանում, և ցրտերն այլևս սաստիկ չեն լինում:
Իրանցիները Ձուկն համաստեղությունը ճանաչել են «Մահիկ» անունով, իսկ Տյառնընդառաջի տոնը նշել են գրե-թե նույնական ծեսերով՝ «Չհարշամբե Սուրի» անունով, որն ամենայն հավանականությամբ, նույնպես Միհրին է ձոնված եղել: Միհրն իրանական (զենդական ) աղբյուրներում «Մահ» է անվանվել, իբրև Լուսին, և համարժեք է դիտվել Արևին:
Ղևոնդ Ալիշանի արդարացի դիտարկմամբ, հենց Միհրի անունն է ընկած հայոց անշարժ տոմարի Մահեկի ամսւսն-վան մեջ, քանի որ Արևի Արեգ ամսով սկսվելու դեպքում ամս-անունները պետք է որ վերջացած լինեին «մահ»-լուսին ար-մատը ներառած Մահեկիով: Ուստի, կարելի է ենթադրել, որ հայոց անշարժ տոմարը լուսնա-արեգակնային է եղել: Հենց այն հանգամանքը, որ Տյառնընդառաջի օրը մարդիկ խա-րույկները գիշերն են վառում, ցույց է տալիս, որ հնում Միհ-րին Լուսնի կերպարանքով են դիմավորել: Մահեկի ամսան-վան մեջ «մահ» և «եկ» բաղադրիչները ցույց է տալիս նաև Վանական Վարդապետն իր «Տարեմուտում», ուր սակայն «մահ» արմատը հասկանալի պատճառով կապում է մահվան գաղափարի և ոչ թե հեթանոսական Միհր աստծո հետ. «Մա-հեկի, զի տունկք և բոյսք որպէս զմեռեալ լինին եղեմնապատ և ձիւնաթաղ, մահ է եկի, այսինքն՝ ածի»: Մինչդեռ այս տրա-մաբանությամբ, բույսերն ու տունկերը ձմռան մյուս ամիսնե-րին նույնպես կարող են եղյամապատ և ձյունաթաղ լինել: Իրականում այդ ամսին Միհր-Լոաինն է վերադարձել Կենդանաշրջանում իր տարեպտույտն ավարտած, վերջացրած: Իսկ ճամփորդությունը սկսել է Արեգից, իբրև Արև աստված, որի պաշտամունքի հետքերը պահպանվել են հայ գրավոր և բանավոր մշակույթի գրեթե բոլոր ծալքերում:

Գագիկ Մարտոյան
http://forum.armkb.com/showpost.php?...43&postcount=9

Вот еще. или опять спишем на случайные совподения
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 13:00   #25
нимфузория
 
nimf.net's Avatar
 
Join Date: 11 2005
Location: я вернусь....
Posts: 7,112
Downloads: 0
Uploads: 0
Blog Entries: 1
Reputation: 952 | 5
Default

Quote:
Originally Posted by Mono View Post

Отсюда вывод. Араха был армянином, верил в боа Халда, в верховного божества страны Урарту. То есть урартиец равняется понятию армянин. Вот вам и доказательство. Если можете то опровергаете.
Oprovergayu

armyanin,s rossiyskim passportom-rossiyanin,no nikto ne govorit chto on russkiy.

esli armyanin zhil v Urartu-eto eshe ne znachit chto v Urartu zhili vse armyane i Urartu -eto Armeniya
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 13:05   #26
Смотри мне прямо в глаза!
 
Monopole's Avatar
 
Join Date: 09 2003
Location: Все там будем.....
Age: 41
Posts: 16,499
Downloads: 1
Uploads: 0
Reputation: 493 | 6
Default

Quote:
Originally Posted by Mono View Post
А хеттские источиники про Хайасу не достоверны? Или Хайасу нельзя называть Арменией? Мне интересно что должны были писать хетты про Армению чтобы у вас не возникало сомнении насчет тождественности Хайасы и Армении.
Ну я не такой грамотный в истории как ты, не подскажешь, что писал хетты про Хайасу и где неопровердимые доказательства, что ее население было армянами ?
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 13:17   #27
Профессор
 
<AH>'s Avatar
 
Join Date: 07 2007
Location: Yerevan
Age: 32
Posts: 2,526
Downloads: 6
Uploads: 0
Reputation: 528 | 4
Default

Quote:
Originally Posted by Monopole
Это не факт, он мог сформироваться много позже.
Ya vam predyavil ne moe mnenie, a mnenie specialistov lingvistov.

Quote:
Originally Posted by Monopole
Не факт. Если так рассуждать, то и русский появился в то же время, ведь славяне так же отделились от общего ствола в то же время.
Slavyanskaya vetv sformirovalas namnogo pozje

Quote:
Originally Posted by Monopole
В первый раз об этом слышу ! Источники, плиз, предявите. Я совершенно четко знаю, от нескольких независимых историков, что ДОСТОВЕРНЫЕ сведения лб армянах датируются 5-6 в. джо н.э. ! Все остальное - непроверенные и недоазанные домыслы ! Я не очу сейчас огульно их отрицать, может быть вних и есть что-то, но выдавать их за достоверные факты по меньшей мере смешно и нечестно !
I na osnove etix "dastovernix" svediniyax uchili nas v shkole. U menya bili tochno takie rassujdeniya, ya toje bil uveren chto pervimi armyanskimi caryami bili cari iz dinastii Yervanduni. A otkuda mi znaem, chto eti dastovernie fakti ne domisli??
Ob istochnike moix viskazivaniy ya uje soobshal, postarayus nayti eshe chto-nibud.
Chesno skaju, o caryax, prarvivshimi v armyanskix zemlyax do Urartu ya i sam ne znal. Tolko malenkaya popravka: ne obyazatelno, shtob vsey Armeniey pravil ediniy car. Vozmojno u armyan v kajdom gorode bil car, podobno shumerskim gorodam-gosudarstvam.

Quote:
Originally Posted by Monopole
то как ты представляешь себе, почеу армяне писали на нем и откуда он взялся, выходиттакой народ был ? Тогда какое он отношение имел к Армянам ?
Armyani vzyali xuriyskiy, tak kak ne bilo sobstvennoy pismennosti. Tak kak xuriyskiy bil dalek ot armyanskogo, v nego vnesli koe-kakie izmeneniya (poetmu etot yazik ne sovsem xuriyskiy). A takoy narod bil, i est segodnya, vse mi predstoviteli etogo naroda.

Quote:
Originally Posted by Monopole
3) Армянский еще не сформировался как отдельная лингвистическая единица.
Ostavim eto, Vadim jan, armyanskiy uje sformirovalsya kak otdelnaya lingvisticheskaya edinica v eto vremya, opyat ssilayus na tu je literaturu.

Quote:
Originally Posted by Monopole
А почеум он не армянский ? Кто навязал армянскому царству совершенно чуждый письменный язык и зачем?
na eto ya uje otvetil, ne bilo sobstvennogo pismennogo yazika

Ya, kak i obeshal, segodnya posmotryu i zavtra pridyavlyu knigu, na kotoruyu ssilaetsya Rafael Ishxanyan.


Quote:
Originally Posted by Mono
Отсюда вывод. Араха был армянином, верил в боа Халда, в верховного божества страны Урарту. То есть урартиец равняется понятию армянин. Вот вам и доказательство. Если можете то опровергаете.
Nechego dobavit
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 14:33   #28
Moderator
 
Mono's Avatar
 
Join Date: 10 2001
Location: Yerevan
Posts: 5,466
Downloads: 1
Uploads: 0
Blog Entries: 1
Reputation: 110 | 5
Default

Quote:
Oprovergayu

armyanin,s rossiyskim passportom-rossiyanin,no nikto ne govorit chto on russkiy.

esli armyanin zhil v Urartu-eto eshe ne znachit chto v Urartu zhili vse armyane i Urartu -eto Armeniya
Опровержение не принимается поскольку сравнение неправильное.
Дарий не говорит что Араха жил в Урарту, он говорит что тот был из Дубала , был армянином и сыном Халдита. он ставит знак равенства между понятиями армянин и сын Халда. Кстати понятие сын Халда можно трактовать также как человек из династии Халда, либо человек верующий в Халда.
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 14:42   #29
Moderator
 
Mono's Avatar
 
Join Date: 10 2001
Location: Yerevan
Posts: 5,466
Downloads: 1
Uploads: 0
Blog Entries: 1
Reputation: 110 | 5
Default

Quote:
Ну я не такой грамотный в истории как ты, не подскажешь, что писал хетты про Хайасу и где неопровердимые доказательства, что ее население было армянами ?
отрывок из книги Анжела Теряна

Quote:
Ըստ արձանագրությունների Հայասա երկիրը տեղադրվում է Հայկական լեռնաշխարհի հյուսիսարևմտյան մասում՝ Բարձր Հայքի և Փոքր Հայքի տարածքներում, Եփրատ, Արաքս և Ճորոխ գետերի ակունքների շրջանում, մինչև Սև ծով: Խեթական թագավորներ Թութհալիա 3-րդի (մոտ. 1400-1320), Սուպիլուլիումաս 1-ինի (1380-1340), Մուրսիլիս 2-րդի (1340-1320), Խաթթուսիլի 3-րդի (1275-1250) և այլոց արձանագրությունները պատմում են դեպի Հայասա երկիր կատարված արշավանքների մասին: Արձանագրություններում հիմնականում հանդիպում են երկրի անվան Hajasa ձևին, որի «հետիոտն զինվորներն ու կառամարտիկները» իրենց առաջնորդներ (թագավորներ) Մարիասի, Կարաննիի, Հուկաննայի և Անիասի գլխավորությամբ միշտ վճռական դիմադրություն են ցույց տվել խեթերին:
Խեթական արձանագրություններում Hajasa երկրանունը կարդալուց հետո շատ ուսումնասիրողներ (Է. Ֆոռեր, Պ. Կրեչմեր, Գ. Ղափանցյան)38 անմիջական կապ են տեսնում հայ, Հայք, Հայաստան և Հայասա անունների միջև39: Պ. Կրեչմերը լեզվաբանորեն հիմնավորեց, որ Hajasa անվան մեջ առկա է haja-hajo հիմքը և -sa (- asa) տեղանվանակերտ խեթա-լուվիական վերջավորությունը40: Ինչպես տեսնում ենք խեթերը հայերին անվանել են այնպես, ինչպես նրանց ինքնանվանումն է. հայ41: Հետևաբար, Հայասա նշանակում էր հայերի երկիր:

38. E. Forrer, Hajasa-Azzi, <Caucasica>, 1931, p. 9: P. Krechmer, Der nationate name der Armenier Haikh, 1932, N 1-7, հայերեն ամփոփումը՝ Հանդէս Ամսօրեայ, 1937, N 7-8, էջ 429-432: թ. ԽՈտՈվՓяվ, ղՈռՈրՈ-ՍՏսօոպսՖ ՈՐՎяվ, ժՐպՉՈվ, 1948:
39. Այլ ուսումնասիրողներ (Ի. Դյակոնով) հիմնավոր չեն համարում Hajasa - հայ նույնացումը, պատճառաբանելով, որ Hajasa-ն հնչում է խ-ով, նաև որ իբր հայ անվան համար հիմք է հանդիսացել hajo-ն և ոչ թե haja-ն (Լ. ԺՖяՍՏվՏՉ, 1968, րՑՐ. 211-212): Հեղինակը գտնում է նաև, որ հայ անունը առաջացել է hatti անունից t-j հնչյունափոխությամբ (Լ. ԺՖяՍՏվՏՉ, 1968, րՑՐ. 236-237):
40. Գ. Ղափանցյանը հայասական անձնանունները համեմատելով խուրրիականի հետ (թ. ԽՈտՈվՓяվ, 1947, էջ 64-78) Հայասայի բնակիչների լեզուն խուրրիական էր համարում: Ղափանցյանի այս կարծիքը այսօր էլ ավելի է համոզում, որ և՛ խուրրիները, և՛ հայասացիները Հայկական լեռնաշխարհի բնիկ ցեղերն էին՝ հայերը: Ավելի ուշ Գ. Ջահուկյանը ապացուցում է, որ «հայասերենը» հնդեվրոպական լեզու է, իսկ հայերենում տեսնում է «հայասական» (հին անատոլիական հնդեվրոպական լեզու) ուժեղ ենթաշերտ (Գ. Ջահուկյան, 1987, էջ 281):
41. Նշենք, որ խեթական արձանագրություններում հ և հ հնչյուններով տեղանունների համար օգտագործվում է միևնույն հ սեպանշանը (Ձ. թՈՎՍՐպսՌՊջպ, կպՐպՊՉՌՋպվՌպ րՏչսՈրվօւ Չ ւպՑրՍՏՎ, կպՐպՊվպՈջՌՈՑրՍՌՌ րոՏՐվՌՍ, ԾՏրՍՉՈ, 1961, րՑՐ. 245): Ուստի պատահական չէ, որ ուսումնասիրողների կողմից ընդունվել ու շրջանառության մեջ է դրվել երկրի անվան Հայասա ձևը:
Где доказательство что в Хайасе жили армяне? В стране Хайаса жили Хайи. суфикс -са это типа -стан. Осталось доказать что Хайи это армяне
Reply With Quote
Old 14.11.2007, 17:33   #30
Академик
 
Join Date: 01 2002
Location: Shambala
Age: 38
Posts: 7,015
Downloads: 11
Uploads: 0
Reputation: 267 | 5
Default

Mono sxal sksvuma havasarutyan nshanic.

Yes vorqanov gitem (u ed erevuma henc Darehi gracneric) storaketn ira texterum nshanakuma HAJORD informacian voch te naxordin havasar mi ban

ayl kerp asac

Yes Darehs, arqa, arqayic arqa chi nshanakum vor Dareh = arqa = arqayic arqa ayl nshanakuma

Yes Darehn em, BACI Dareh lineluc yes arqa em baci arqa lineluc yes arqayic arqa em

Indz nman meknabanutyunn aveli parz u haskanaliya tvum

stexic hetevuma vor

Arxan haya u handisanuma inch vor Xaldi i txa, inch kap ka es Xaldi i u astvac Xaldii het?

Hima xosqi Levon ter petrosyan Tagavorutyan oroq asenq Zambiayum mi hat Ter-Petrosyan Artush Levoni vor mardu qci mashni tak uremn pti hazar tari heto gren vor Levon Ter Petrosyani txen marda qcel mashni tak? Hayk uxxaki exela moda anun ed zamanaknerum, asenq voroshaki zamanaknerum el hayeri mot Mels anunn er moda heto inch ?

Bayc es sax hech

Amenahzor hakapatsarkner en bani vor hayer mi 8000 tari araj demq en exel hetevyalna.

Yentadrenq Lion chishta asum en masov vor Hayer vorpes azg exel en asenq Urartuic araj Urartui vaxt yev ayln.

Apacucvaca u karcem Monon u Lionn el chen vichum vor Urarteren hayereni het bacarcak kap chuni.

Yentadrenq chisht en asum vor ed lezun exela mer hayeris hamar gravor lezu isk xosakcakan exela hayeren

yentadrenq esela chisht

aysinqn hayer grum ein inch vor anhaskanali lezvov, de yentardenq es anhaskanali lezun uxxaki harmar er asenq ed vaxtva kurqerin pashtelu hamar. yentadrum ena nayev es, chnayac karoxa yev ayl harmarutyan patchara exel.

Hima ste miangamic harca cagum

yete tenc demq einq inchi mer gravor lezun chuneinq vor liner henc mer texakan kurqeri pashtamunqi hamar naxatesvac u voch te poxareinq urishi lezun ayl inqners mshakutayin expansiayi yentarkeinq urishnerin? yete ed kurqeri pashtamunqi hamara uxaki exel harmar nshanakuma menq pashtum einq kurxqeri voronq mer lezvov chein pashtvum ? yete palatakan gragrutyan hamara exel harmar nshankuma PALATN uuuuur hayern uuuur? vor motik lineinq eeeen glxic mer lezun kunenainq inchpes bolor azger voronq asenq tagavor palat, petutyun bareri het mi qani haryur tari shpvel en. Aysinqn yete ed lezun harmar er palatakan shpumneri hamar, stacvuma vor hayer petutyan ter HENC Urartui vaxt en exel u dranic araj chen unecel te che asum em lezu el kunenain ed npataki hamar. yete krapashtutyan hamara uremn hayer pashtum ein otar kurqeri te che lezu el kunenain iranc kurqerin pashtelu hamar.

U ndhanrapes hin asxharhi patkeric erevuma vor cankacac zamanak asxharhum YEXANAK stexcox azger unecel en irenc kureqerin iranc tagavorakan nist u kac u iranc kurqerin pashtelu hamar naxatesvac iranc gravor lezun, vor vor stipel en vor iranc harevanner ndunen u iranc lezvov gren. Dra apacucyner hazaravor en. Vor mi azgin nayenq . Xeter? Urartaciner? Asoriner? Marer? Parsikner? Huyner? Hromeaciner? Xi vor hrom kaysrutyun darav chein kara grein henc Hunatar? ba xi stexcin ed axmax Latinatar lezun? hn Mono ? Lion?

gone mi 1000 tari hzor mnacac voch mi petutyun chi ogtagorci iranc pashtamunqneri u petakan haxordakcutyan hamar urishi lezu, ed anhnara, bereq xndrem es mitq merzox mi voreve petutyan orinak.

axr edqan hzor einq mi xeloq mard el klner mer azgi mej, ed mi xeloq mardun kdnein u lezu hnarel ktain. tagavor ed gorcin knshanaker.

chen arel? Uremn mer azg ishxox chi exel.

Huynerin nayeq? Pyunikiacineric vercrecin iranc lezun, bayc henc irancic 0 ic mec mecutyun nerkayacrecin miangamic hnrarecin iranc sepakan.

Xeterin nayenq. Xi harevanner chen unecel urish gravor lezvov? Ba xi en grel iranc gravor lezvov?

um asem el

ay mard duq el indzanic lav giteq vor hnaravor chi petutyun unenas mi 100 tari u chunenas gravor lezu. Ed Xi henc Xetakan arqayutyun stexcvec, hajord qayln exav ashurakan vacharakanneri gravor lezvic sepakan gravor lezvi ancum ???? isk inch vor hayeri mot chexav ed mi pah?

te mer azgi mej ed mi hatik xeloq mard chkar vor stexcer?


HIma ed xi enq menq xeloq xeloq urishi lezvov grel u ed zamanakva AFTARITER hamarvox chnshman dzeveric chenq ogtvel(mer lezun urishi pardatreluc?)

bacatreceq xndrem



es amen inchic hetevuma vor yete nuynisk ndunum enq Lioni asac stacvuma maximum hetevyal

Hayern Urartacineri oroq exel en vorpes azg/cex, chen karavarel Urartu petutyun, mecamasnutyun en exel te voch haytni chi, uxxaki exel en azg haykakan barcravandakum aprox.

De Urartuic araj bavshe legendner en arden galis u voch te konkret paster.

Es Inch en inch lusancqum grela esi haya eni haya. Nmanvuma esorva xosakcutyunnerin Inaplanetyan haya ))))

Ay mard yes chem haskanum yete edqan hzor ag u petutyun einq xi xosqi henc nuyn korac gnacac Asorestani masin voch mi bazar balamut chka ? Parza amen inch? Ed xi xosqi Huyner Pyunikyacineric grelu lezu kvercneinq bayc henc TETEV petutyan hover unecan iranc lezun iranq stexcin u sksecin grekl irancinov. Hena tox sharunakein Pyunikeren grel. Enqan el motik en irar ed anter Pyunikerenn u Hunaren? XI ein iranc gravor lezun stexcum ?????




Saxin parza vor exela tenc azgi, exela tenc hzor petutyun rulita are ed taracqum patmutyan vorosh ejerum heto el tulacel korela.

Meka asxharh liqna iranc karucac palatneriov, iranc tagavorneri masin LCACA amen tex iranc lezvov grac . Mi hat tula Dareh gnacel harevan 2 hat gexci shuna gravel brne ed masin ira lezvov u koxqic el mi 2 hat urish lezvov grela patin.

Es menak mer hzoraguyn haykakan tagavorutyunneri masina vor voch mi tex menq chenq grel, ski grelu lezu el chenq unecel vor grenq u edqanic heto pdnum enq vor hzor petutyun enq exel ban man. Nuyn esorva bazarna eli.

Menak ena vor Inaplanetyan haya



Uxxaki yete nuynisk urartui zamanak hay haskacutyun kar apa edi inch vor cexa exel voch te MSHAKUYTI krox azg u aravel yevs petutyun.
__________________
Ախպեր դու էմիգրացիան տուրիզմի հետ մի խառնի...

http://moskull.livejournal.com/
Reply With Quote
Sponsored Links
Reply

Thread Tools


На правах рекламы:
реклама

All times are GMT. The time now is 23:28.


Powered by vBulletin® Copyright ©2000 - 2017, Jelsoft Enterprises Ltd.